Het weer in de Alpen onderschatten is de grootste fout van de bergwandelaar
Het Nationaal Park Hohe Tauern is een van de meest indrukwekkende plekken in Oostenrijk. Met reuzen zoals de Großglockner en de bulderende Krimmler watervallen is het een paradijs voor natuurliefhebbers. Maar wie de bergen kent, weet dat deze schoonheid een ruw randje heeft. Het weer in de Alpen laat zich niet voorspellen door een app op je telefoon. In het dal kan de zon schijnen terwijl het op tweeduizend meter hoogte hagelt of stormt. Veel toeristen gaan onvoorbereid op pad, gekleed in een spijkerbroek en een simpele trui. Dat gaat goed zolang de zon schijnt, maar zodra het weer omslaat, verandert een leuke wandeling in een gevaarlijke situatie. Onderkoeling ligt in het hooggebergte altijd op de loer, zelfs in de zomer.
De eerste verdedigingslinie: de buitenlaag
In de bergen werk je altijd met het lagensysteem. Je basislaag voert zweet af, je tussenlaag isoleert warmte en je buitenlaag beschermt tegen wind en water. Die laatste laag is waar het vaak misgaat. Mensen nemen genoegen met waterafstotende windjacks die na tien minuten regen doorlekken. In het hooggebergte heb je echte bescherming nodig. De temperatuur daalt drastisch als het begint te regenen en natte kleding zuigt die kou direct naar je huid.
Er is een enorm aanbod aan regenjassen die speciaal ontwikkeld zijn voor alpine omstandigheden. Deze jassen onderscheiden zich door hun robuustheid. Ze moeten tegen een stootje kunnen als je langs een rots schuurt of met een zware rugzak loopt. Let bij de aanschaf op de plaatsing van de zakken. Bij een goede klim- of wandeljas zitten de zakken iets hoger, zodat je er nog steeds bij kunt als je de heupband van je rugzak vast hebt. Ook de capuchon moet groot genoeg zijn om eventueel over een helm te passen, maar wel zo verstelbaar dat hij niet voor je ogen zakt tijdens een lastige afdaling.
De onderschatte kracht van de poncho
Soms is de meest geavanceerde jas niet de handigste oplossing. Iedereen die wel eens met een zware trekkingrugzak in een hoosbui heeft gelopen, kent het probleem: de jas houdt je lichaam droog, maar het water loopt via je nek en rug precies de ruimte tussen je rugzak en je rug in. Bovendien wordt je tas zelf, ondanks regenhoezen, vaak toch klam.
In dit soort situaties is een regenponcho goud waard. Het ziet er misschien minder sportief uit dan een getailleerde hardshell, maar de functionaliteit is onovertroffen. Een goede wandelponcho heeft een uitbouw aan de achterkant die over je rugzak valt. Hierdoor zitten jij en je spullen in één droge cocon. Omdat een poncho aan de onderkant open is, is de ventilatie uitstekend. Dit is prettig tijdens zware klims waar je veel warmte produceert. Het is wel oppassen bij harde wind op smalle graten; een poncho vangt veel wind. Op lager gelegen paden of tijdens een pauze is het echter de snelste manier om volledig beschut te zijn tegen de elementen.
Ademend vermogen op hoogte
Tijdens het stijgen produceert het lichaam enorm veel warmte. Als je regenkleding niet ademt, word je drijfnat van je eigen zweet. Boven op de bergtop sta je vervolgens stil in de koude wind. Dat vocht op je huid koelt dan razendsnel af. Dit is het recept voor spierkrampen en erger. Technische membranen zoals Gore-Tex of vergelijkbare technologieën zijn in de bergen geen luxe, maar noodzaak. Ze zorgen ervoor dat waterdamp weg kan.
Kijk ook naar ventilatieritsen onder de oksels. Deze 'pit-zips' geven je de mogelijkheid om snel warmte te lozen zonder dat je de jas uit hoeft te trekken. Het is een simpele mechanische manier van ventileren die vaak effectiever is dan het beste membraan.
Respect voor de natuur en uitrusting
Het Nationaal Park Hohe Tauern is een beschermd gebied. Dat vraagt om een bepaalde mentaliteit van de bezoeker. 'Leave no trace' geldt ook voor je uitrusting. Goedkope wegwerpponcho's van dun plastic scheuren snel en eindigen vaak als zwerfafval in de natuur. Investeer in duurzame materialen die jarenlang meegaan. Een goede bergjas is een investering, maar als je bedenkt dat deze je warm en veilig houdt in een van de ruigste omgevingen van Europa, is dat het geld dubbel en dwars waard. Zorg goed voor je materiaal door het schoon te houden en op tijd te impregneren, dan laat de berg je nooit in de steek.